وقتی می‌خواهید سایت راه بیندازید، واژه‌های دامنه، هاست و سرور زود به گوش می‌رسند. این‌ها یک چیز نیستند؛ هرکدام بخشی از مسیر بازشدن سایت را بر عهده دارند.
هاست چیست؟
هاست (میزبانی وب) فضایی روی یک رایانه همیشه‌روشن و متصل به اینترنت است که فایل‌ها و داده‌های سایت در آن نگهداری می‌شود. وقتی بازدیدکننده نشانی سایت را وارد می‌کند، مرورگر درخواست را به زیرساخت می‌فرستد و محتوای صفحه را دریافت می‌کند.
در هاست اشتراکی، چند سایت از منابع یک سرور استفاده می‌کنند. در سرور مجازی یا اختصاصی، منابع و کنترل بیشتری در اختیار شماست؛ اما مسئولیت تنظیم، به‌روزرسانی و امنیت هم بیشتر می‌شود. انتخاب گران‌ترین گزینه به‌تنهایی سرعت یا فروش بهتر را تضمین نمی‌کند.
دامنه و سرور چه تفاوتی دارند؟
دامنه نشانی قابل‌خواندن سایت است؛ مثل example.ir. سرور رایانه و منابعی است که برنامه سایت را اجرا می‌کند. هاست سرویس و فضای میزبانی روی آن زیرساخت است. یک تشبیه ساده: دامنه مانند نشانی فروشگاه، سرور مانند ساختمان و هاست مانند فضای آماده استفاده در آن ساختمان است.
DNS دفترچه راهنمایی است که دامنه را به مقصد فنی وصل می‌کند. برای توضیح رکوردها و اتصال نشانی، راهنمای دامنه و DNS را بخوانید؛ و اگر هنوز دامنه ندارید، راهنمای انتخاب دامنه کمک می‌کند.
هنگام انتخاب هاست چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
- پشتیبانی از برنامه سایت: زبان و پایگاه داده مورد استفاده باید پشتیبانی شود.
- منابع و محدودیت‌ها: فضای ذخیره‌سازی، ترافیک، پردازنده و سقف درخواست‌ها را متناسب با نیاز واقعی بخوانید.
- پشتیبان‌گیری و بازیابی: فقط پرسیدن «بکاپ دارید؟» کافی نیست؛ روش و زمان بازگردانی را هم بدانید.
- امنیت و گواهی HTTPS: به‌روزرسانی، محدودیت دسترسی و گواهی TLS را بررسی کنید.
- پشتیبانی و محل داده: راه ارتباطی و زمان پاسخ‌گویی را پیش از خرید روشن کنید.
- هزینه تمدید و انتقال: قیمت شروع، تمدید، انتقال و سرویس‌های جانبی را جداگانه مقایسه کنید.
آیا سایت آماده هم هاست می‌خواهد؟
بسته به روش ساخت فرق می‌کند. در وردپرس یا سایت کدنویسی‌شده، معمولاً باید میزبانی را جدا تهیه یا مدیریت کنید. در یک سرویس سایت آماده، زیرساخت میزبانی بخشی از همان سرویس است و مدیر سایت لزوماً با تنظیم سرور درگیر نمی‌شود. پیش از انتخاب، روشن کنید چه کسی پشتیبان‌گیری، به‌روزرسانی و امنیت را بر عهده دارد.
برای مقایسه مسیرها، سایت آماده یا وردپرس؟ را ببینید. اگر نیاز به شروع دارید، صفحه مسیرهای سایت و تعرفه‌های به‌روز را بررسی کنید یا از صفحه سفارش مسیر مناسب را انتخاب کنید.
چک‌لیست گفت‌وگو با ارائه‌دهنده هاست
پیش از پرداخت، پاسخ این پرسش‌ها را مکتوب بگیرید و فقط به تبلیغات صفحه فروش اکتفا نکنید:
| مورد بررسی | پرسشی که باید بپرسید | پاسخ قابل‌قبول |
|---|---|---|
| منابع | فضای ذخیره، ترافیک و سقف درخواست‌ها چقدر است؟ | عدد و محدودیت مشخص، نه توصیف مبهم |
| برنامه سایت | کدام زبان و نسخه پایگاه داده پشتیبانی می‌شود؟ | همان چیزی که سایت شما نیاز دارد |
| پشتیبان‌گیری | پشتیبان چه فاصله‌ای گرفته می‌شود و بازگردانی چگونه است؟ | روش و زمان بازگردانی شرح داده شده باشد |
| امنیت | به‌روزرسانی و محدودیت دسترسی بر عهده کیست؟ | مسئولیت هر بخش روشن باشد |
| تمدید | قیمت سال‌های بعد نسبت به سال اول چگونه است؟ | تعرفه تمدید از قبل اعلام شده باشد |
| انتقال | در صورت جابه‌جایی، خروجی کامل فایل‌ها و داده‌ها در دسترس من است؟ | امکان خروجی کامل و بدون انسداد |
پرسش‌های ویژه درباره پشتیبان‌گیری
فقط پرسیدن «پشتیبان‌گیری دارید؟» کافی نیست. بپرسید پشتیبان‌گیری چند روز یک‌بار انجام می‌شود، فایل پشتیبان چند روز نگه داشته می‌شود، اگر فایلی به‌اشتباه حذف شد یا پایگاه داده آسیب دید بازگردانی چگونه و با چه هزینه‌ای انجام می‌شود و آیا خودتان می‌توانید فایل پشتیبان را بگیرید. این پاسخ‌ها را پیش از خرید بگیرید، نه بعد از وقوع مشکل.
کنترل فنی در برابر مسئولیت نگهداری
هاستی که بخشی از یک سرویس سایت آماده است، معمولاً کنترل فنی کمتری به شما می‌دهد؛ شاید نتوانید هر برنامه دلخواهی نصب کنید یا همه تنظیمات را تغییر دهید. در عوض، نصب، به‌روزرسانی و پشتیبان‌گیری معمولاً بر عهده همان سرویس است و شما روی محتوا و فروش تمرکز می‌کنید. در هاست مستقل این توازن برعکس می‌شود: آزادی بیشتر، اما مسئولیت نگهداری هم بیشتر. هیچ‌کدام به‌تنهایی انتخاب بهتری نیست؛ بسته به این است که چه زمانی برای نگهداری دارید و در روز مشکل پاسخ‌گو کیست. برای دیدن کل مسیر راه‌اندازی، راهنمای مراحل ساخت سایت را ببینید.
جمع‌بندی
هاست، دامنه و سرور سه نقش جدا دارند و اشتباه گرفتن هرکدام هزینه مالی یا زمانی دارد. پیش از خرید، سه پرسش را مکتوب پاسخ بگیرید: چه کسی پشتیبان‌گیری می‌کند، بازگردانی چگونه انجام می‌شود و تمدید سال بعد چقدر است.
بهترین انتخاب، گران‌ترین سرویس نیست؛ سرویسی است که مسئولیت هر بخش آن روشن باشد و شما بدانید در روز مشکل با چه کسی تماس بگیرید.
زیرساخت فقط بخشی از دیده‌شدن سایت است؛ برای شروع درستِ محتوا و جست‌وجو، راهنمای سئو چیست؟ را هم بخوانید.
سؤال‌های پرتکرار
آیا دامنه و هاست را باید از یک شرکت بخریم؟
نه، الزام فنی ندارد. فقط باید مالکیت دامنه و دسترسی تنظیم DNS در اختیار شما بماند و پشتیبانی هر سرویس مشخص باشد.
آیا هاست قوی‌تر همیشه سایت را سریع‌تر می‌کند؟
نه. کد، تصاویر، پایگاه داده، شبکه و تنظیمات کش هم اثر دارند. ابتدا گلوگاه را اندازه بگیرید و سپس منابع را متناسب افزایش دهید.
سایت آماده به خرید جداگانه هاست نیاز دارد؟
معمولاً زیرساخت در سرویس آماده ارائه می‌شود، اما شرایط، محدودیت و امکان انتقال هر سرویس متفاوت است؛ جزئیات پلن را پیش از انتخاب بررسی کنید.